MANG THAI BỊ SA THẢI: LÀM GÌ ĐỂ BẢO VỆ QUYỀN LỢI HỢP PHÁP?
- luatlongphan
- Sep 8, 2025
- 6 min read
Việc người lao động nữ bị cho nghỉ việc khi đang mang thai là hành vi vi phạm nghiêm trọng pháp luật lao động, làm ảnh hưởng nặng nề đến quyền lợi và tâm lý của người lao động trong giai đoạn nhạy cảm. Tuy nhiên, nhiều người vẫn chưa biết cách xử lý đúng khi rơi vào tình huống này. Bài viết dưới đây sẽ hướng dẫn cụ thể những bước pháp lý cần thực hiện theo quy định hiện hành để bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động nữ đang mang thai.
Có Được Sa Thải Người Lao Động Đang Mang Thai Không?
Theo quy định của Bộ luật Lao động 2019, việc đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động đối với phụ nữ đang mang thai là không hợp pháp, trừ một số trường hợp đặc biệt do pháp luật quy định.
Cụ thể:
Khoản 3, Điều 37 Bộ luật Lao động 2019 cấm người sử dụng lao động sa thải hoặc chấm dứt hợp đồng với lao động nữ đang mang thai, đang nghỉ thai sản hoặc đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi.
Khoản 3, Điều 137 cũng quy định: Trong trường hợp hợp đồng lao động hết hạn khi người lao động đang mang thai hoặc nuôi con nhỏ, doanh nghiệp phải ưu tiên ký lại hợp đồng mới.
Kết luận: Việc sa thải phụ nữ đang mang thai là hành vi trái luật. Người sử dụng lao động không được thực hiện hành vi này dưới bất kỳ hình thức nào, kể cả lấy lý do tái cơ cấu hay thay đổi công nghệ.
Các Bước Xử Lý Khi Bị Sa Thải Trái Pháp Luật Trong Thời Gian Mang Thai
Pháp luật Việt Nam cho phép người lao động lựa chọn nhiều phương án khác nhau để bảo vệ quyền lợi của mình khi bị chấm dứt hợp đồng trái luật trong thời gian mang thai:
Nộp Đơn Khiếu Nại Đến Doanh Nghiệp
Đây là bước giải quyết nội bộ nhằm yêu cầu doanh nghiệp tự rà soát và khắc phục hành vi sai trái.
Cơ quan tiếp nhận: Người sử dụng lao động – Giám đốc hoặc Tổng giám đốc công ty.
Thời hiệu nộp đơn: 180 ngày kể từ khi biết được việc bị sa thải.
Thời gian xử lý: Tối đa 30 ngày kể từ ngày nhận đơn; vụ việc phức tạp có thể kéo dài đến 45 ngày.
Khiếu Nại Lên Cơ Quan Chức Năng
Nếu khiếu nại lần đầu không được giải quyết hoặc giải quyết không đúng pháp luật, người lao động có thể gửi đơn đến:
Cơ quan có thẩm quyền: Chánh Thanh tra Sở Lao động – Thương binh và Xã hội nơi công ty đặt trụ sở.
Thời hiệu nộp đơn: Trong vòng 30 ngày sau khi hết thời hạn giải quyết lần đầu.
Thời gian xử lý: Không quá 45 ngày, có thể kéo dài đến 60 ngày nếu phức tạp.
Tố Cáo Vi Phạm Pháp Luật Lao Động
Khác với khiếu nại, tố cáo là hình thức người lao động phản ánh hành vi vi phạm pháp luật đến cơ quan nhà nước có thẩm quyền để xử lý theo quy định.
Nơi nộp đơn tố cáo: Chủ tịch UBND cấp tỉnh hoặc Thanh tra Sở Lao động.
Thời hạn giải quyết: Không vượt quá 30 ngày, có thể kéo dài đến 60 ngày.
Tố Giác Hình Sự Hành Vi Sa Thải Trái Pháp Luật
Trường hợp hành vi sa thải có dấu hiệu hình sự (mục đích vụ lợi, gây hậu quả nghiêm trọng), người lao động có thể tố giác tội phạm theo:
Điều 162 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi năm 2017.
Nơi tiếp nhận: Công an cấp xã hoặc huyện nơi xảy ra sự việc.
Lưu ý: Phải chứng minh được động cơ trái pháp luật của người sử dụng lao động và hậu quả nghiêm trọng do việc sa thải gây ra.
Khởi Kiện Ra Tòa Án Nhân Dân
Đây là giải pháp pháp lý toàn diện và có hiệu lực thi hành cao nhất.
Tòa án có thẩm quyền: Tòa án nhân dân cấp huyện nơi doanh nghiệp đặt trụ sở.
Thời hiệu khởi kiện: Trong vòng 1 năm kể từ ngày phát hiện hành vi sai trái.
Quyền lợi người lao động có thể yêu cầu:
Được nhận lại làm việc.
Truy lĩnh tiền lương, bảo hiểm trong thời gian bị sa thải.
Bồi thường tối thiểu bằng 2 tháng lương.
Trường hợp không tiếp tục làm việc: có thể thỏa thuận thêm khoản hỗ trợ chấm dứt hợp đồng.
Câu Hỏi Thường Gặp Khi Bị Sa Thải Khi Đang Mang Thai
Nếu công ty lấy lý do tái cơ cấu để cho nghỉ việc thì có đúng không?
Không. Dù tái cơ cấu là lý do hợp pháp để chấm dứt hợp đồng, nhưng không áp dụng với phụ nữ đang mang thai. Người lao động có thể dùng chứng cứ như email, tin nhắn, thời điểm bị sa thải… để chứng minh việc sa thải là do mang thai.
Hợp đồng lao động hết hạn khi đang mang thai, công ty không gia hạn có vi phạm không?
Việc không tái ký hợp đồng trong trường hợp này không bị coi là “sa thải”, nhưng vi phạm nghĩa vụ ưu tiên giao kết hợp đồng mới theo Điều 137 Bộ luật Lao động. Người lao động có quyền khởi kiện yêu cầu bồi thường.
Tôi có được hưởng chế độ thai sản nếu bị sa thải trái luật không?
Có. Nếu Tòa án tuyên bố việc sa thải là trái luật và công ty bị buộc truy đóng BHXH, người lao động vẫn được hưởng đầy đủ chế độ thai sản như bình thường.
Nên chọn khiếu nại hay khởi kiện thẳng ra Tòa án?
Tùy trường hợp. Nếu muốn giải quyết nhanh, chi phí thấp, có thể chọn khiếu nại. Nếu muốn đòi đủ quyền lợi và buộc công ty bồi thường, nên chọn khởi kiện.
Khởi kiện có phải nộp tiền tạm ứng án phí không?
Không. Theo Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14, người lao động không phải nộp tạm ứng án phí nếu khởi kiện về tiền lương, trợ cấp, BHXH hay bị sa thải trái luật.
Nếu thắng kiện nhưng không muốn quay lại làm việc thì sao?
Theo quy định, người lao động có thể thỏa thuận nhận thêm khoản bồi thường tối thiểu bằng 2 tháng lương để chính thức chấm dứt hợp đồng.
Dịch Vụ Hỗ Trợ Giải Quyết Tranh Chấp Lao Động Khi Mang Thai Bị Sa Thải
Long Phan PMT chuyên cung cấp dịch vụ pháp lý trong lĩnh vực lao động:
Tư vấn xử lý tình huống bị sa thải khi mang thai.
Hướng dẫn lập hồ sơ khởi kiện, khiếu nại hoặc tố cáo.
Đại diện làm việc với doanh nghiệp, cơ quan chức năng.
Luật sư tranh tụng bảo vệ quyền lợi tại Tòa án.
Tư vấn cách tính mức bồi thường và thủ tục hưởng chế độ thai sản.
Người lao động nữ mang thai bị sa thải trái pháp luật hoàn toàn có quyền yêu cầu doanh nghiệp khôi phục quyền lợi thông qua các con đường như khiếu nại, tố cáo hoặc khởi kiện. Việc lựa chọn phương án xử lý phụ thuộc vào mục tiêu và mức độ nghiêm trọng của vụ việc. Đừng để quyền lợi của mình bị xâm phạm mà không lên tiếng! Long Phan PMT cam kết cung cấp dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp, nhanh chóng và hiệu quả, hỗ trợ người lao động vượt qua khó khăn một cách hợp pháp và thuận lợi. Liên hệ ngay hotline 1900636387 để được tư vấn hoàn toàn miễn phí!
>>> Xem thêm:
Comments